Inspirerende landelijke bijeenkomst thuishemodialyse en bijscholing

27-11-2018

Ouderenparticipatie en organisatieveranderingen in de thuishemodialyse: dat waren de onderwerpen van het jaarlijkse Dianet Landelijke thuishemodialyse overleg en de bijscholing voor verpleegkundigen op 22 november. Trainingsverpleegkundigen, nefrologen, maatschappelijk werkers en teamleiders van ziekenhuizen waar Dianet mee samenwerkt, werden bijgepraat over de nieuwe organisatieinrichting rondom thuishemodialyse. Ook werden resultaten gepresenteerd uit wetenschappelijk onderzoek naar ouderen en dialyse.

Tijdens de jaarlijkse bijscholing in de ochtend stond het vergroten van het leervermogen van dialysepatiënten centraal. Trainingsverpleegkundigen leerden van Wil Kooijman (opleider bij Dianet) over de werking van het brein en de invloed van leeftijd en nierfalen op het leervermogen. Ook kregen de verpleegkundigen handvatten hoe ze het leervermogen van dialysepatiënten kunnen vergroten en werden de breinprincipes behandeld die daarbij van pas kunnen komen.  

Eigen aardigheden

Leren lukt beter bij goed onderling contact, daarom werd ook stilgestaan bij ‘eigen aardigheden’ van patiënten. Hoe ga je daarmee om? En hoe zorg je ervoor dat een patiënt openstaat om te leren en meer regie over zijn behandeling neemt? Wat is problematisch gedrag, bij wie ligt het en welke rol heb je als zorgprofessional? Dit alles was onderdeel van de les die Maria van der Linden (verpleegkundige en consultant) gaf. Via communicatie leerden ze de symbolische “zware tas” terug te geven aan de eigenaar van het probleem. 

Organisatie thuishemodialyse

Tinka Deutekom, zorgmanager Dianet, legde uit hoe Dianet de organisatie van de thuishemodialyse onder handen heeft genomen. Acht regioteamleiders sturen voortaan de regio’s aan en de taken en verantwoordelijkheden onder verpleegkundigen zijn herverdeeld. Deze basis maakt de weg vrij om de thuispatiënt meer zelfstandigheid en regie te geven. Tinka eindigde dan ook met een oproep aan de ziekenhuizen om intensiever samen te werken bij het vergroten van de zelfstandigheid van thuishemodialysepatiënten.

De regionaal teamleiders thuishemodialyse zijn aanspreekpunt voor thuishemodialysepatiënten en ziekenhuizen uit hun regio
De regionaal teamleiders stellen zich voor aan de ziekenhuizen

Interventie

In de middag presenteerden een aantal onderzoekers resultaten van hun studies naar de oudere dialysepatiënten. Alicia de Vries (PHD-student UMCG) onderzocht hoe een psychosociale interventie (in de vorm van gesprekken met een maatschappelijk werker) gericht op versterken van zelfregie het welzijn van patiënten verhoogt. De interventie blijkt beperkt haalbaar: veel dialysepatiënten in het onderzoek hadden een verlaagd gevoel van zelfregie, maar slechts 10% wilde aan het programma meedoen om die regie terug te winnen. De patiënten die meededen, gaven wel aan dat ze zich bewuster zijn van wat ze kunnen doen om regie terug te krijgen.

Geriatrisch assessment voor nierpatiënten

Ismay van Loon (internist-nefroloog in opleiding bij UMCU), presenteerde de resultaten van de GOUD-studie (Geriatrisch assessment bij OUderen startend met Dialyse): een onderzoek naar een meetinstrument dat vast kan stellen hoe de start van een dialysebehandeling voor oudere patiënten uitpakt. Uit het onderzoek blijkt dat een geriatrische screening zinvol is, omdat nierpatiënten met meerdere geriatrische problemen extra kwetsbaar zijn als zij starten met een dialysebehandeling. Verder blijkt het zinvol om deze screening uit te breiden met een depressiescreening, een test naar cognitie (zoals een klok tekenen), een fysieke test (bijvoorbeeld een looptest), en de vraag of iemand al eens gevallen is.

Overzicht Nederlandse studies naar dialyse en ouderen

Tot slot gaf Willem Jan Bos (internist-nefroloog bij St Antonius ziekenhuis en bijzonder hoogleraar nierziekten LUMC) een overzicht van Nederlands onderzoek naar dialyse en conservatieve behandeling bij oudere nierpatiënten. Een reeks aan studies, zoals de polderstudie, passeerden de revue. Bos sloot af met de stelling dat het nodig is om de patiënt beter voor te lichten over alle mogelijke behandelopties, en dat conservatieve therapie een serieuze overweging waard is, zeker voor oudere patiënten. 

Meer over dit onderwerp: 
Gerelateerd